{"id":1596,"date":"2024-04-11T09:05:31","date_gmt":"2024-04-11T09:05:31","guid":{"rendered":"https:\/\/migjeni.se\/?p=1596"},"modified":"2024-04-11T09:05:31","modified_gmt":"2024-04-11T09:05:31","slug":"gladiola-jorbuseximi-me-ze-dhe-rendesia-e-tij-per-zhvillimin-e-femijeve","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/migjeni.se\/index.php\/2024\/04\/11\/gladiola-jorbuseximi-me-ze-dhe-rendesia-e-tij-per-zhvillimin-e-femijeve\/","title":{"rendered":"Gladiola Jorbus:eximi me z\u00eb dhe r\u00ebnd\u00ebsia e tij p\u00ebr zhvillimin e f\u00ebmij\u00ebve"},"content":{"rendered":"<p><strong>P\u00ebrgatiti: Gladiola Jorbus<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Leximi me z\u00eb dhe r\u00ebnd\u00ebsia e tij p\u00ebr zhvillimin e f\u00ebmij\u00ebve<\/strong><\/p>\n<p>Leximi zhvillon dhembshurin\u00eb, imagjinat\u00ebn, ndjeshm\u00ebrin\u00eb dhe aft\u00ebsin\u00eb p\u00ebr t\u00eb ndryshuar k\u00ebndv\u00ebshtrimet. Ai na m\u00ebson p\u00ebr kulturat e tjera q\u00eb ekzistojn\u00eb n\u00eb bot\u00eb. Duke e lejuar f\u00ebmij\u00ebn t\u00eb d\u00ebgjoj\u00eb tregime q\u00eb n\u00eb mosh\u00eb t\u00eb vog\u00ebl, ai m\u00ebson t\u00eb krijoj\u00eb imazhe\u00a0 dhe t\u00eb mendoj\u00eb. Aktivitetet f\u00ebminore t\u00eb leximit t\u00eb hersh\u00ebm n\u00eb sht\u00ebpi, hedhin nj\u00eb themel p\u00ebr t\u00eb lexuarit n\u00eb shkoll\u00eb. Hulumtimet kan\u00eb treguar nj\u00eb lidhje midis leximit me z\u00eb t\u00eb lart\u00eb dhe rezultateve t\u00eb studimit.<\/p>\n<p>Duke u lexuar me z\u00eb f\u00ebmij\u00ebve t\u00eb vegj\u00ebl, u m\u00ebsojm\u00eb atyre q\u00eb her\u00ebt ritmin e gjuh\u00ebs dhe rregullat e gjuh\u00ebs s\u00eb shkruar. F\u00ebmij\u00ebt q\u00eb d\u00ebgjojn\u00eb shum\u00eb fjal\u00eb jan\u00eb m\u00eb t\u00eb p\u00ebrgatitur p\u00ebr t&#8217;i par\u00eb fjal\u00ebt e shtypura n\u00eb lib\u00ebr kur t\u00eb fillojn\u00eb shkoll\u00ebn. Procesi i t\u00eb m\u00ebsuarit t\u00eb leximit do t\u00eb jet\u00eb m\u00eb i leht\u00eb dhe m\u00eb i shpejt\u00eb p\u00ebr k\u00ebta f\u00ebmij\u00eb.<br \/>\nHulumtimi i profesor\u00ebve Ingvar Lundberg dhe Mats Myrberg tregon se nj\u00eb shtat\u00ebmb\u00ebdhjet\u00eb vje\u00e7ar q\u00eb ka lexuar shum\u00eb g\u00ebzon nj\u00eb fjalor prej rreth 50.000 deri n\u00eb 70.000 fjal\u00eb, nd\u00ebrsa ai q\u00eb nuk ka lexuar p\u00ebrdor 15.000 deri n\u00eb 17.000 fjal\u00eb. P\u00ebr t\u00eb qen\u00eb n\u00eb gjendje t\u00eb p\u00ebrballemi n\u00eb shoq\u00ebri, t\u00eb punojm\u00eb dhe t\u00eb marrim udh\u00ebzime t\u00eb p\u00ebrditshme, na duhen t\u00eb pakt\u00ebn 50.000 fjal\u00eb.<\/p>\n<p>Leximi me z\u00eb p\u00ebr f\u00ebmij\u00ebt \u00ebsht\u00eb nj\u00eb aktivitet i vlefsh\u00ebm q\u00eb ka shum\u00eb efekte pozitive n\u00eb zhvillimin e tyre gjuh\u00ebsor dhe aft\u00ebsit\u00eb njoh\u00ebse.<\/p>\n<p>N\u00ebp\u00ebrmjet leximit me z\u00eb, f\u00ebmij\u00ebt kan\u00eb mund\u00ebsin\u00eb t\u00eb d\u00ebgjojn\u00eb fjal\u00eb, fraza dhe fjali t\u00eb ndryshme. Kjo ndihmon p\u00ebr t\u00eb zgjeruar fjalorin e tyre dhe t\u00eb kuptuarit e gjuh\u00ebs. F\u00ebmij\u00ebt q\u00eb jan\u00eb t\u00eb ekspozuar ndaj leximit me z\u00eb, shpesh karakterizohen nga nj\u00eb aft\u00ebsi m\u00eb e fort\u00eb p\u00ebr t&#8217;u shprehur.<\/p>\n<p>N\u00ebp\u00ebrmjet tregimeve, f\u00ebmij\u00ebt kan\u00eb mund\u00ebsin\u00eb t\u00eb udh\u00ebtojn\u00eb n\u00eb bot\u00eb t\u00eb tjera, t\u00eb takojn\u00eb personazhe dhe t\u00eb p\u00ebrjetojn\u00eb aventura. Leximi me z\u00eb nxit imagjinat\u00ebn dhe ndihmon f\u00ebmij\u00ebt t\u00eb zhvillojn\u00eb krijimtarin\u00eb.<\/p>\n<p>P\u00ebrmes teksteve t\u00eb ndryshme, f\u00ebmij\u00ebt m\u00ebsojn\u00eb fjal\u00eb dhe koncepte t\u00eb reja. Leximi me z\u00eb u jep atyre mund\u00ebsin\u00eb p\u00ebr t\u00eb kuptuar dhe p\u00ebrdorur k\u00ebto fjal\u00eb n\u00eb kontekste t\u00eb ndryshme. Rr\u00ebfimet, shpesh p\u00ebrmbajn\u00eb emocione dhe dilema morale, k\u00ebshtu q\u00eb f\u00ebmij\u00ebt kan\u00eb mund\u00ebsin\u00eb t\u00eb diskutojn\u00eb dhe t\u00eb kuptojn\u00eb emocione t\u00eb ndryshme dhe m\u00ebnyr\u00ebn se si personazhet i trajtojn\u00eb ato.<\/p>\n<p>Leximi me z\u00eb t\u00eb lart\u00eb \u00ebsht\u00eb nj\u00eb moment i p\u00ebrbashk\u00ebt ku f\u00ebmij\u00ebt dhe t\u00eb rriturit ndajn\u00eb nj\u00eb histori. Ai krijon af\u00ebrsi dhe ofron mund\u00ebsi p\u00ebr bised\u00eb rreth p\u00ebrmbajtjes. F\u00ebmij\u00ebt gjithashtu m\u00ebsojn\u00eb t\u00eb d\u00ebgjojn\u00eb t\u00eb tjer\u00ebt dhe t\u00eb flasin me radh\u00eb. N\u00ebp\u00ebrmjet librave, f\u00ebmij\u00ebt fitojn\u00eb njohuri p\u00ebr kultura t\u00eb ndryshme, vende, ngjarje historike duke zgjeruar perspektiv\u00ebn e tyre dhe duke u sugjeruar nj\u00eb kuptim t\u00eb bot\u00ebs p\u00ebrreth.<\/p>\n<p>Niveli parashkollor luan nj\u00eb rol t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm n\u00eb zgjimin e interesit t\u00eb f\u00ebmij\u00ebve p\u00ebr tregimet, tekstet dhe gjuh\u00ebn e shkruar. P\u00ebrmes leximit me z\u00eb t\u00eb lart\u00eb, stafi parashkollor mund t\u00eb mb\u00ebshtes\u00eb zhvillimin gjuh\u00ebsor t\u00eb f\u00ebmij\u00ebve dhe t\u00eb zgjoj\u00eb dashurin\u00eb p\u00ebr t\u00eb lexuar. \u00cbsht\u00eb nj\u00eb investim q\u00eb i ndihmon ata t\u00eb m\u00ebsojn\u00eb dhe t\u00eb kuptojn\u00eb m\u00eb mir\u00eb t\u00eb ardhmen. F\u00ebmij\u00ebt sot lindin n\u00eb nj\u00eb bot\u00eb t\u00eb mbushur me tekste dhe imazhe &#8211; shenja, reklama, libra dhe gazeta, tabela dhe mbi t\u00eb gjitha teknologji. Si e shohin f\u00ebmij\u00ebt k\u00ebt\u00eb bot\u00eb tekstesh dhe imazhesh? Cilat p\u00ebrvoja mund t&#8217;u japin atyre mjetet p\u00ebr t\u00eb trajtuar t\u00eb gjith\u00eb informacionin dhe p\u00ebr t\u00eb fituar pushtet mbi gjuh\u00ebn e tyre?<\/p>\n<p>Nd\u00ebrveprimi nd\u00ebrmjet f\u00ebmij\u00ebs, t\u00eb rriturit dhe librit krijon mund\u00ebsi p\u00ebr biseda t\u00eb mira rreth librit, t\u00eb cilat nga ana e tyre jan\u00eb treguar se kan\u00eb efekte n\u00eb zhvillimin e shkrim-leximit t\u00eb f\u00ebmij\u00ebve. Libri frym\u00ebzon t\u00eb gjith\u00eb t\u00eb rriturit q\u00eb shpesh t&#8217;u lexojn\u00eb me z\u00eb f\u00ebmij\u00ebve dhe n\u00eb k\u00ebt\u00eb m\u00ebnyr\u00eb edhe ata vet\u00eb do t\u00eb pasurohen shpirt\u00ebrisht.<\/p>\n<p>Referencat:<\/p>\n<p><em>Agjencia Komb\u00ebtare Suedeze p\u00ebr Arsimin &#8211; Lexoni me z\u00eb t\u00eb lart\u00eb dhe flisni p\u00ebr tekstin n\u00eb parashkollor\u00a0<\/em><\/p>\n<p><em>\u00a0Biblioteka e F\u00ebmij\u00ebve &#8211; Lexoni me z\u00eb t\u00eb lart\u00eb [Qyteti i Goteborgut &#8211; Pse duhet t&#8217;i lexoni me z\u00eb f\u00ebmij\u00ebs tuaj?]<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>P\u00ebrgatiti: Gladiola Jorbus \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Leximi me z\u00eb dhe r\u00ebnd\u00ebsia e tij p\u00ebr zhvillimin e f\u00ebmij\u00ebve Leximi zhvillon dhembshurin\u00eb, imagjinat\u00ebn, ndjeshm\u00ebrin\u00eb dhe aft\u00ebsin\u00eb p\u00ebr t\u00eb ndryshuar k\u00ebndv\u00ebshtrimet. Ai na m\u00ebson p\u00ebr kulturat e tjera q\u00eb ekzistojn\u00eb n\u00eb bot\u00eb. Duke e lejuar f\u00ebmij\u00ebn t\u00eb d\u00ebgjoj\u00eb tregime q\u00eb n\u00eb mosh\u00eb t\u00eb vog\u00ebl, ai m\u00ebson t\u00eb krijoj\u00eb imazhe\u00a0 dhe [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-1596","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/migjeni.se\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1596","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/migjeni.se\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/migjeni.se\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/migjeni.se\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/migjeni.se\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1596"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/migjeni.se\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1596\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/migjeni.se\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1596"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/migjeni.se\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1596"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/migjeni.se\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1596"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}