{"id":1929,"date":"2024-08-14T20:34:11","date_gmt":"2024-08-14T20:34:11","guid":{"rendered":"https:\/\/migjeni.se\/?p=1929"},"modified":"2024-08-14T20:34:14","modified_gmt":"2024-08-14T20:34:14","slug":"viron-kona-lartesimi-i-bukurise-shpirterore","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/migjeni.se\/index.php\/2024\/08\/14\/viron-kona-lartesimi-i-bukurise-shpirterore\/","title":{"rendered":"\u00a0Viron KONA:\u00a0LART\u00cbSIMI I BUKURIS\u00cb SHPIRT\u00cbRORE"},"content":{"rendered":"<p>Viron KONA<\/p>\n<p><strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0LART\u00cbSIMI I BUKURIS\u00cb SHPIRT\u00cbRORE<\/strong><\/p>\n<p><strong>n\u00eb librin me tregime \u201cPranver\u00eb brenda vjesht\u00ebs\u201d t\u00eb Harallamb Fandit<\/strong><\/p>\n<p>Sapo e merr n\u00eb duar k\u00ebt\u00eb lib\u00ebr, n\u00eb qend\u00ebr t\u00eb ballin\u00ebs syri t\u00eb bie mbi nj\u00eb vajze t\u00ebrheq\u00ebse me bukuri t\u00eb magjishme, e cila po vendos me duar nj\u00eb lule n\u00eb flok\u00ebt e saj t\u00eb kafejt\u00eb, teksa ndodhet e zhytur mes gjelb\u00ebrimit t\u00eb lule oleandrove. \u00cbsht\u00eb nj\u00eb piktur\u00eb plot drit\u00eb dhe arom\u00eb deti, si ai i Vlor\u00ebs, vep\u00ebr e piktorit rus Juri Krotov, e zgjedhur nga autori i librit t\u00eb \u00a0faqosur mjaft bukur, ku shquhet titulli \u00a0\u201dPranver\u00eb brenda vjesht\u00ebs \u201c. Libri \u00ebsht\u00eb botuar nga SH.B.\u201dJOZEF\u201d dhe ka redaktor Ilirian Zhup\u00ebn, nd\u00ebrsa recensuesa V. Kon\u00ebn, T. Fllokon e \u00a0B. Kozelin.<\/p>\n<p>Kam rreth dy vjet q\u00eb e mbaj k\u00ebt\u00eb lib\u00ebr n\u00eb tavolin\u00ebn e pun\u00ebs, e lexoj her\u00eb pas here, i kthehem dhe i rikthehem dhe gjithnj\u00eb ndiej po at\u00eb fuqi t\u00ebrheq\u00ebse, thuajse magnetike prej tij. Gjat\u00eb leximit m\u00eb rr\u00ebmben bukuria e fjal\u00ebs dhe e \u00a0shprehjes si dhe sinqeriteti i ndjenjave, larmia\u00a0 e subjekteve, figuracioni i pasur, muzikaliteti poetik, stili lakonik dhe ngjyrimet emocionale.<\/p>\n<p><strong>\u00a0\u00a0<\/strong><em>\u00a0Uvertura<\/em><\/p>\n<p><em>\u201cP\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb e gjeta shtegun ku \u00ebnd\u00ebrroja t<\/em><em>\u00eb krijoja<\/em><em>, kur n\u00eb rinin\u00eb time u njoha me poetin Hiqmet Me\u00e7aj te \u201cstudioja papafingo, faustiane\u201d e Aleksand\u00ebr Babes. Poeti m\u00eb lexoi poezin\u00eb e tij p\u00ebr agaven, e vetmja bim\u00eb shum\u00ebvje\u00e7are q\u00eb t\u00ebrhiqte v\u00ebshtrimet tona n\u00eb bregun e detit&#8230;\u201d <\/em>Dhe n\u00eb vazhdim t\u00eb k\u00ebsaj, Harallamb Fandi, q\u00eb t\u00eb af\u00ebrmit dhe t\u00eb njohurit e shumt\u00eb jan\u00eb m\u00ebsuar\u00a0 ta quajn\u00eb shkurt Lame Fandi, shprehet krenar p\u00ebr shoq\u00ebrin\u00eb me poetin e shquar vlonjat, Hiqmet Me\u00e7aj dhe mir\u00ebnjoh\u00ebs p\u00ebr ndikimin q\u00eb pati prej poezis\u00eb s\u00eb tij \u201cAgavja\u201d, p\u00ebr mosshk\u00ebputjen nga krijimtaria e vet letrare e artistike, krahas veprimtaris\u00eb farmaceutike. Un\u00eb po sjell k\u00ebtu vet\u00ebm \u00a0disa nga vargjet e mrekullueshme t\u00eb poezis\u00eb . Jan\u00eb fjal\u00ebt e fundit, q\u00eb p\u00ebrmendin vdekjen, sepse Agavja q\u00eb \u00e7el vet\u00ebm nj\u00eb lule, po t\u00eb madhe e mahnit\u00ebse p\u00ebrpara largimit nga kjo bot\u00eb, l\u00eb pas vetes nj\u00eb himn\u00a0 lart\u00ebsues\u00a0 p\u00ebr flijimin n\u00eb em\u00ebr t\u00eb jet\u00ebs.\u00a0 <em>\u00a0<\/em><\/p>\n<p><em>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 \u201d\u00c7 \u2018vdekje\u00a0 e bukur\/t\u00eb vdes\u00ebsh si ti,\/me frutat nga dielli,\/nga njer\u00ebzit dhe deti,\/Agavi! \/Agavi!\u201d <\/em><\/p>\n<p><em>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Nj\u00eb uvertur\u00eb n<\/em><em>\u00eb hyrje t\u00eb librit <\/em><em>\u00a0\u201cPranver\u00eb brenda vjesht\u00ebs\u201d\u00a0 kjo, \u00a0\u00a0q\u00eb nis me proz<\/em><em>\u00ebn poetike \u201cDeti\u201d dhe <\/em><em>vijon me tregimet: \u201cSa t\u00eb bukur, sa t\u00eb fresk\u00ebt ishin tr\u00ebndafilat!\u201d, \u201dAdresa &#8211; triptik me tregime ngjarjesh paralele\u201d, \u201cDjaloshi i piramidave\u201d, \u201cLoj\u00eb e \u00a0\u00e7ak\u00ebrdisur\u201d, \u201dDo t\u00eb doja t\u00eb lija nj\u00eb kujtim t\u00eb bukur, Gjergj.\u201d, \u201cKy \u00ebsht\u00eb nj\u00eb tregim i vog\u00ebl\u201d, \u201dBi\u00e7ikleta\u201d, \u201dSuita e nj\u00eb udh\u00ebtimi t\u00eb larg\u00ebt\u201d, \u201dIshim t\u00eb rinj\u201d,\u201dHumoresque\u201d,\u201cPranver\u00eb brenda vjesht\u00ebs\u201d, \u201cAkuareli, k\u00ebnga e lejlekut dhe&#8230;\u201d, gjithashtu dhe\u00a0 p<\/em><em>\u00ebrkthimin me titull\u00a0 <\/em><em>\u201dI vogli tashm\u00eb i rritur tregon\u201d. Teksa jam duke shkruar, nuk m\u00eb ndahet nga mendja vler\u00ebsimi q\u00eb poeti i mir<\/em><em>\u00ebnjohur<\/em><em> Ilirian Zhupa, q<\/em><em>\u00eb<\/em><em> anash ballin\u00ebs ka shkruar: \u201cNga mahnitja prej \u201cDeti\u201d-t e deri te rr\u00ebfimi i fundit i \u201cdjalit t\u00eb tramvajit\u201d, n\u00eb udh\u00ebtimin letrar te ky lib\u00ebr, gjendesh mes nj\u00eb ajri leht\u00ebsues dhe nj\u00eb fisnik\u00ebrie \u00e7ehoviane&#8230;\u201d<\/em><\/p>\n<p><strong><em>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <\/em><\/strong><em>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Deti<\/em><\/p>\n<p>Lexoj proz\u00ebn poetike \u201cDeti\u201d, botimi i par\u00eb\u00a0 i Lame Fandit n\u00eb Almanakun Letrar\u201d t\u00eb shkrimtar\u00ebve t\u00eb Vlor\u00ebs, n\u00eb koh\u00ebn kur ai ishte ende nx\u00ebn\u00ebs n\u00eb gjimnaz. E kundroj detin si p\u00ebrpara nj\u00eb akuareli, madje, si vlonjat i lindur dhe i rritur buz\u00eb deti e p\u00ebrfytyroj veten zhytur brenda kalt\u00ebrsis\u00eb s\u00eb tij, teksa ndiej l\u00ebvizjet e \u00a0krah\u00ebve, k\u00ebmb\u00ebve dhe t\u00ebr\u00eb trupit duke \u00e7ar\u00eb dallg\u00ebt dhe duke ia ndjer\u00eb freskin\u00eb dhe shkum\u00ebn e bardh\u00eb. Nd\u00ebrkaq, proza poetike\u00a0 e Lame Fandit vijon me ritmin e saj kumbues: <em>\u201cI kalt\u00ebr, i qart\u00eb e i shk\u00eblqyer, boj\u00eb plumbi, i turbullt e plot shkum\u00eb, i qet\u00eb e i furish\u00ebm, si vet jeta \u00ebsht\u00eb deti&#8230;\u201d<\/em><\/p>\n<p>Si vet jeta, po, i till\u00eb \u00ebsht\u00eb v\u00ebrtet deti! S\u2019ka bregdetas q\u00eb nuk ka shkruar apo rr\u00ebfyer di\u00e7ka p\u00ebr detin, madje s\u2019ka qytetar bote, q\u00eb nuk\u00a0 merr frym\u00eb m\u00eb thell\u00eb kur sheh detin, jo vet\u00ebm se ai p\u00ebrb\u00ebn mbi 71 p\u00ebr qind t\u00eb rruzullit tok\u00ebsor, por sepse \u00ebsht\u00eb pjes\u00eb e pandashme e \u201csht\u00ebpis\u00eb son\u00eb t\u00eb njer\u00ebzimit\u201d. Ata q\u00eb e kan\u00eb par\u00eb tok\u00ebn nga hap\u00ebsira, e kan\u00eb quajtur \u201cplaneti i kalt\u00ebr\u201d dhe, k\u00ebt\u00eb kalt\u00ebrsi ia jep n\u00eb radh\u00eb t\u00eb par\u00eb deti, deti i bukurive pa mbarim, deti i dashuris\u00eb e i qet\u00ebsis\u00eb shpirt\u00ebrore, po dhe i tallazeve, stuhive, dallg\u00ebve, dramave e tragjedive, deti i jet\u00ebs, ashtu si\u00e7 \u00ebsht\u00eb n\u00eb kompleksitetin e saj q\u00eb nga krijimi i bot\u00ebs. Duket qart\u00eb q\u00eb n\u00eb fjal\u00ebt e para t\u00eb k\u00ebsaj proze poetike q\u00eb Lame Fandi e di m\u00eb s\u00eb miri se \u00e7do t\u00eb thot\u00eb det, di dhe t\u2019i thuri himne e \u00a0ta p\u00ebrshkruaj\u00eb at\u00eb me fjal\u00eb t\u00eb men\u00e7ura, por di edhe ta ledhatoj\u00eb me ndjenjat e zemr\u00ebs \u00a0dhe t\u00eb shpirtit t\u00eb tij t\u00eb bukur&#8230;Ne vlonjat\u00ebt mburremi shpesh me Vlor\u00ebn, edhe sepse ajo laget nga dy dete, Adriatiku dhe Joni, t\u00eb dy me legjenda t\u00eb lashta sa vet jeta mbi tok\u00eb. Me krijimtarin\u00eb e tij, Lame Fandi b\u00ebn t\u00eb na lindin \u00ebndrra dhe p\u00ebrfytyrime hap\u00ebsirash pa mbarim, n\u00eb t\u00eb cilat ndihemi m\u00eb t\u00eb fresk\u00ebt e m\u00eb t\u00eb fuqish\u00ebm.\u00a0 Gjith\u00e7kaje q\u00eb kap n\u00eb p\u00ebrfytyrime dhe e p\u00ebrpunon me imagjinat\u00eb Lame Fandi i\u00a0 merr vler\u00eb, bukuri, dhe kuptim t\u00eb thell\u00eb, duke p\u00ebrcjell\u00eb tek ne mesazhe t\u00eb vyera&#8230;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><em>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Mozaik ngjyrash, llojshm\u00ebri temash, tipa dhe karaktere <\/em><\/p>\n<p><em>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <\/em><\/p>\n<p>Tregimet e Lame Fandit na v\u00ebn\u00eb n\u00eb mendime, gjithnj\u00eb leht\u00ebsuese p\u00ebr shpirtin. P\u00ebrpos vlerave dhe mesazheve ato shpesh na kujtojn\u00eb edhe neve, si lexues, episode dhe ngjarje q\u00eb na kan\u00eb ndodhur, duke na nxitur fantazin\u00eb e, si pa kuptuar q\u00ebllon t\u00eb marrim lapsin\u00a0 e t\u00eb nisim t\u00eb shkruajm\u00eb p\u00ebr gjith\u00e7ka q\u00eb na ka b\u00ebr\u00eb apo na b\u00ebn p\u00ebrshtypje t\u00eb thell\u00eb. N\u00eb v\u00ebllimin me tregime q\u00eb kemi n\u00eb duar, lexuesi do t\u00eb njihet me nj\u00eb mozaik figurash e ngjyrash, me llojshm\u00ebri temash, kujtimesh, mbresash, emocionesh, me tipa dhe karaktere njer\u00ebzish t\u00eb thjesht\u00eb, t\u00eb fush\u00ebs s\u00eb mjek\u00ebsis\u00eb, me emra m\u00ebsuesish t\u00eb nderuar dhe t\u00eb respektuar, me emra krijuesish, q\u00eb Lame Fandi di t\u2019i portretizoj\u00eb artistikisht me ngjyra t\u00eb ndezura dhe origjinale, teksa dialog\u00ebt dhe episodet, q\u00eb i shoq\u00ebrojn\u00eb jan\u00eb plot\u00ebsisht t\u00eb besuesh\u00ebm. N\u00eb \u00e7do rast, si n\u00eb form\u00eb dhe n\u00eb p\u00ebrmbajtje ato karakterizohen nga sinqeriteti dhe origjinaliteti. Gjith\u00e7ka e shkruar nga Lame Fandi mbart e p\u00ebrcjell tipare \u00a0t\u00eb shpirtit dhe t\u00eb karakterit t\u00eb tij si \u00a0pjes\u00eb t\u00eb pandashme t\u00eb vet jet\u00ebs, q\u00eb, ai, me frym\u00ebzim e ndjeshm\u00ebri t\u00eb rrall\u00eb, me \u00a0humaniz\u00ebm dhe me kultur\u00eb t\u00eb pashoqe, na i ofron thjesht e pa buj\u00eb.<\/p>\n<p><em>\u00a0<\/em><\/p>\n<p><em>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Kujdesi p\u00ebr recetat, kujdesi p\u00ebr jet\u00ebn!<\/em><\/p>\n<p><em>\u00a0<\/em><\/p>\n<p>Tregimi \u201cAdresa &#8211; triptik me tregime ngjarjesh paralele\u201d na krijon s\u00eb pari nj\u00eb vizion t\u00eb gjer\u00eb dhe t\u00eb plot\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsis\u00eb s\u00eb profesionit t\u00eb farmacistit, i cili n\u00eb detyr\u00eb duhet t\u00eb jet\u00eb m\u00eb se i v\u00ebmendsh\u00ebm, por ve\u00e7an\u00ebrisht kompetent, i p\u00ebrgatitur profesionalisht deri n\u00eb detaje, sepse nj\u00eb gabim i tij \u00a0qoft\u00eb dhe fare i vog\u00ebl, ndonj\u00ebher\u00eb \u00a0merr jet\u00eb njeriu. Episodet apo subjektet e k\u00ebtij triptiku na e mund\u00ebsojn\u00eb plot\u00ebsisht k\u00ebt\u00eb njohje rreziqesh, po dhe na v\u00ebn\u00eb n\u00eb mendime q\u00eb t\u00eb mos ngutemi, \u00a0t\u00eb thellohemi dhe t\u00eb jemi me k\u00ebmb\u00eb n\u00eb tok\u00eb sa her\u00eb q\u00eb ndihet nevoja jon\u00eb p\u00ebr medikamente. Ato i jep mjeku duke i shkruar n\u00eb \u00a0recet\u00eb, farmacisti, pasi sigurohet p\u00ebr sakt\u00ebsin\u00eb e shkruarjes, i p\u00ebrgatit me kujdesin \u00a0e duhur profesional. Lame Fandi, pik\u00ebrisht p\u00ebr njohurit\u00eb dhe p\u00ebrvoj\u00ebn e pasur t\u00eb tij n\u00eb farmacit\u00eb e qytetit t\u00eb Vlor\u00ebs dhe sidomos n\u00eb Shkoll\u00ebn e Mesme Mjek\u00ebsore, u zgjodh drejtues i farmacis\u00eb s\u00eb spitalit. Ngjarjet dhe t\u00eb papriturat q\u00eb pasqyron n\u00eb tregimet e tij nga puna shum\u00ebvje\u00e7are n\u00eb dobi t\u00eb sh\u00ebndetit t\u00eb njeriut, jan\u00eb jo vet\u00ebm t\u00ebrheq\u00ebse dhe emocionuese. Ato u sh\u00ebrbejn\u00eb gjith\u00eb lexuesve p\u00ebr rritjen e v\u00ebmendjes n\u00eb p\u00ebrdorimin e barnave. Shum\u00eb nx\u00ebn\u00ebs\u00a0 t\u00eb tij edhe pse kan\u00eb kaluar disa dekada, i kujtojn\u00eb me holl\u00ebsi detajet e tregimeve me t\u00eb cilat ai e lidhte farmakologjin\u00eb me artin e let\u00ebrsin\u00eb, gj\u00eb q\u00eb i b\u00ebnte jo vet\u00ebm t\u00eb aft\u00eb, por dhe t\u00eb ndjesh\u00ebm e human\u00eb.<\/p>\n<p><em>Befasi dhe emocione, q<\/em><em>\u00eb t\u00eb kujtojn\u00eb mjesh<\/em><em>trit e m<\/em><em>\u00ebdhenj t\u00eb tregimit<\/em><\/p>\n<p>Kur je duke lexuar librin e Lames duket sikur ai na\u00a0 merr p\u00ebr dore dhe na tregon bukurit\u00eb e kopshteve letrare t\u00eb \u00a0mendjeve m\u00eb t\u00eb ndritura t\u00eb proz\u00ebs s\u00eb shkurt\u00ebr, p\u00ebr t\u00eb na zhytur n\u00eb jet\u00ebn e njer\u00ebzve, jet\u00ebn plot situata t\u00eb llojllojshme, me ndjenja delikate dhe befasi t\u00eb k\u00ebndshme, q\u00eb kan\u00eb shpesh p\u00ebrfundime surprizuese dhe na emocionojn\u00eb thell\u00eb, si tek O` Henri dhe \u00c7ehovi. \u00a0Ja nj\u00eb fragment nga tregimi \u201cTriptik:<\/p>\n<p>\u201c.. ai e<em> hapi der\u00ebn me duart q\u00eb i dridheshin dhe e para q\u00eb i zuri syri ishte fytyra e vrar\u00eb, krejt e p\u00ebrlotur e djalit. \u201cNga nxitimi, duke vrapuar, un\u00eb u rr\u00ebzova dhe shishja&#8230;mu thye, &#8211; i tha ai.\u201d<\/em> (Farmacistit q\u00eb i kishte dh\u00ebn\u00eb\u00a0 shishen me barin e gabuar).<\/p>\n<p><em>\u00a0Q\u00eblloi q\u00eb, kur ra zilja e shkoll\u00ebs, un\u00eb mbarova s\u00eb treguari, po nx\u00ebn\u00ebsit nuk po l\u00ebviznin nga bangat p\u00ebr t`u ngritur. Mjaft prej tyre kishin huazuar prej djalit t\u00eb tregimit disa pika lot\u00ebsh, q\u00eb u ndrinin n\u00eb sy. Ja, k\u00ebt\u00eb b\u00ebri let\u00ebrsia. Kurse mua n\u00eb nj\u00eb \u00e7ast t\u00eb till\u00eb, s`m\u00eb mbetej t\u00eb thoja gj\u00eb tjet\u00ebr, ve\u00e7 fjal\u00ebve: \u201cP\u00ebr gabimet n\u00eb receta do t\u00eb flasim p\u00ebrs\u00ebri. Tani dilni se po ju pret deti!\u201d<\/em><\/p>\n<p><em>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Bukuri e thjesht\u00ebsi<\/em><\/p>\n<p>Tregimet e Lame Fandit \u00a0jan\u00eb t\u00eb shkruara n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb lakonike, t\u00eb shprehura me pak fjal\u00eb dhe sakt\u00eb, me nj\u00eb gjuh\u00eb t\u00eb thjesht\u00eb dhe t\u00eb shkath\u00ebt, me ndjenj\u00eb, emocion dhe me figuracion t\u00ebrheq\u00ebs, nd\u00ebrsa p\u00ebr mesazhet mund t\u00eb them se jan\u00eb m\u00ebsimdh\u00ebn\u00ebse, sidomos p\u00ebr lexuesin e v\u00ebmendsh\u00ebm.<\/p>\n<p>Mjesht\u00ebria si tregimtar te Lame Fandi shfaqet mrekullisht edhe te \u201dKy \u00ebsht\u00eb \u00a0nj\u00eb tregim i vog\u00ebl\u201d,\u00a0 t\u00eb cilin lexuesi mund ta ket\u00eb njohur dhe nga botimi tij n\u00eb faqen e par\u00eb t\u00eb gazet\u00ebs \u201cTelegraf\u201d, t\u00eb dat\u00ebs 09.08.2024. Mbaj mend q\u00eb e urova Lamen n\u00ebp\u00ebrmjet nj\u00eb mesazhi sapo e d\u00ebgjova lajmin e botimit t\u00eb atij tregimi, i cili p\u00ebr mua ishte i njohur q\u00eb n\u00eb dor\u00ebshkrim. Sigurisht q\u00eb Lamja u g\u00ebzua shum\u00eb, g\u00ebzim t\u00eb cilin e shprehu me fjal\u00eb fal\u00ebnderuese. Kur je larg, n\u00eb emigrim, botimet n\u00eb mediat e atdheut krijojn\u00eb ndjenja dhe emocione \u00a0t\u00eb ve\u00e7anta. Tregimi ka motiv e mendime thell\u00ebsisht pro per\u00ebndimore, t\u00eb cilat Lamja i ka pasur gjithmon\u00eb e shfaqur me kujdes mes shok\u00ebve edhe n\u00eb koh\u00ebt e sistemit t\u00eb kaluar. Madje ai i shprehte ato her\u00eb &#8211; her\u00eb ose n\u00eb dramat e tij apo n\u00eb tregimet e shkruara me \u201cgjuh\u00ebn\u201d e Ezopit. Kurse te ky tregim. duket se ai ia kalon edhe vetvetes, si me p\u00ebrmbajtjen e subjektit ashtu dhe me mesazhin e fuqish\u00ebm, por dhe me stilin e rr\u00ebfimit, ku befasia e ngjarjes t\u00eb shkakton nj\u00eb tronditje deri n\u00eb drith\u00ebrim\u00eb:<em> \u201cU p\u00ebrqafuam me lot n\u00eb sy dhe u duk se lot\u00ebt s`po \u00a0na linin t\u00eb flisnim&#8230;Pas k\u00ebsaj italiani u nis. B\u00ebri vet\u00ebm dy-tre hapa drejt anijes, pastaj ndaloi, u kthye, mori frym\u00eb dhe me buz\u00ebt gjith\u00eb dhimbje, si t\u00eb ishte gati t\u00eb nxirrte psher\u00ebtim\u00ebn p\u00ebr shprehjen e tij t\u00eb zakonshme, tha:<\/em><\/p>\n<p><em>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 \u201cPrima: poveri noi! Adesso \u2013 poveri voi!\u201d(M\u00eb par\u00eb: T\u00eb shkret\u00ebt ne! Tani:\u00a0 t\u00eb shkret\u00ebt ju!).<\/em><\/p>\n<p>Me pak fjal\u00eb, autori sjell shum\u00eb mesazhe, q\u00eb i p\u00ebrcjell n\u00ebp\u00ebrmjet mendimeve dhe dialog\u00ebve plot jet\u00eb t\u00eb tregimit si dhe, kur duhet, me bukurin\u00eb trondit\u00ebse t\u00eb heshtjes, q\u00eb Lame Fandi e nderon n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb thell\u00eb, ve\u00e7an\u00ebrisht tek tregimi m\u00eb shum\u00eb se poetik <em>\u201dDjaloshi i piramidave\u201d, <\/em>i cili, p\u00ebr mendimin tim, p\u00ebrb\u00ebn nj\u00eb risi n\u00eb gjinin\u00eb e tregimit. \u00a0<em>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0<\/em><\/p>\n<p><em>\u00a0<\/em><\/p>\n<p><em>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Nj\u00eb m\u00ebsues ndihet i shp\u00ebrblyer <\/em><\/p>\n<p><em>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 kur nx\u00ebn\u00ebsi i tij del me sukses n\u00eb jet\u00eb<\/em><\/p>\n<p><em>\u00a0<\/em><\/p>\n<p>Tregimin \u201dHumoresque\u201d, q\u00eb ka nj\u00eb t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb jet\u00ebsore nga jeta e violon\u00e7elistit\u00a0 m\u00eb t\u00eb famsh\u00ebm t\u00eb shekullit XX, M. Rostropovi\u00e7, Lame Fandi ua kushton m\u00ebsuesve t\u00eb tij t\u00eb let\u00ebrsis\u00eb K. Suli, M. Shuka, M. Duni e P. Xhiku. N\u00eb\u00a0 hyrje, tregimi shfaq nj\u00eb tuf\u00eb f\u00ebmij\u00ebsh adoleshent\u00eb, nx\u00ebn\u00ebs shkollash q\u00eb d\u00ebshirojn\u00eb t`i b\u00ebjn\u00eb nj\u00eb dhurat\u00eb m\u00ebsuesit t\u00eb tyre me rastin e dit\u00eblindjes. N\u00eb vazhdim situata ndryshon kur nj\u00ebri prej tyre, heroi i tregimit, mendon t`i kushtoj\u00eb m\u00ebsuesit nj\u00eb krijim \u00a0befasues muzikor n\u00eb violon\u00e7el, p\u00ebr t\u2019i b\u00ebr\u00eb dhurat\u00ebn m\u00eb t\u00eb bukur q\u00eb nj\u00eb m\u00ebsues pret prej nx\u00ebn\u00ebsit t\u00eb tij. Kjo dhurat\u00eb e papritur, me v\u00ebshtir\u00ebsi teknike, q\u00eb e b\u00ebnin t\u00eb pabesuesh\u00ebm suksesin e interpretimit nga nj\u00eb nx\u00ebn\u00ebs ende i padiplomuar, \u00ebsht\u00eb sa e v\u00ebrtet\u00eb, aq dhe e jasht\u00ebzakonshme. Ajo mund t\u00eb shihet e t\u00eb d\u00ebgjohet nga cilido edhe n\u00eb \u201cyoutube\u201d, ku ish nx\u00ebn\u00ebsi i kthyer n\u00eb profesor t\u00eb vjet\u00ebr, luan me shpejt\u00ebsi t\u00eb pabesueshme, si djal\u00eb i ri. \u00a0Nuk duhen dhe nuk thuhen shum\u00eb \u00a0fjal\u00eb p\u00ebr t\u00eb treguar q\u00eb dhurata \u00a0ishte shp\u00ebrblimi m\u00eb i mir\u00eb i nj\u00eb nx\u00ebn\u00ebsi p\u00ebr mundin e \u00a0profesorit p\u00ebr aft\u00ebsimin dhe p\u00ebrgatitjen e tij.<\/p>\n<p><em>\u201cProfesori dukej se nuk e kishte t\u00eb leht\u00eb t\u00eb fliste. Vet\u00ebm pasi fshiu me shami syt\u00eb e lagur nga lot\u00ebt, tha:<\/em><\/p>\n<p><em>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 \u201cJa, kjo ishte!\u201d <\/em><\/p>\n<p><em>Asnj\u00eb nga ne s`kishte nevoj\u00eb p\u00ebr shpjegim. T\u00eb gjith\u00eb e dinim se \u00e7do t\u00eb thoshte profesori me ato fjal\u00eb dhe, si n\u00eb nj\u00eb orkest\u00ebr, shok\u00ebt ngrit\u00ebn nj\u00ebher\u00ebsh krah\u00ebt me harqet e violon\u00e7elave n\u00eb duar duke b\u00ebrtitur nga g\u00ebzimi si kurr\u00eb ndonj\u00ebher\u00eb&#8230;\u201d<\/em><\/p>\n<p>Te tregimi \u201cLoj\u00eb e \u00e7ak\u00ebrdisur\u201d autori na sjell n\u00eb p\u00ebrfytyrim loj\u00ebrat q\u00eb f\u00ebmij\u00ebt b\u00ebjn\u00eb pareshtur gjith\u00eb qejf e fantazi n\u00eb fushat e improvizuara t\u00eb lagjeve, t\u00eb shkollave e kudo ku u jepet rasti. Tregimi, p\u00ebr t\u00eb cilin Gazeta \u201cDrita \u201c e\u00a0 nderoi Lame Fandin me \u00c7mim Vjetor, autori e ktheu edhe n\u00eb dram\u00eb, e cila u vu me sukses n\u00eb sken\u00ebn e Teatrit \u201cPetro Marko\u201d, \u00a0\u00ebsht\u00eb i nj\u00eb natyre thell\u00ebsisht psikologjike. Loja \u00a0e pamenduar, po e pat\u00ebkeq e f\u00ebmij\u00ebve, krijoi nj\u00eb atmosfer\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00eb n\u00eb shkoll\u00eb, n\u00eb lagje dhe n\u00eb familjet e f\u00ebmij\u00ebve &#8211; personazhe t\u00eb tregimit, por ve\u00e7an\u00ebrisht ajo preku shum\u00eb n\u00eb shpirt e n\u00eb zem\u00ebr N\u00ebn\u00eb Uranin\u00eb, t\u00eb cil\u00ebs nazist\u00ebt i kishin vrar\u00eb djalin gjat\u00eb Luft\u00ebs. Kur e kuptuan efektin negativ t\u00eb saj, ata qortuan ashp\u00ebr veten p\u00ebr imazhin e r\u00ebnd\u00eb q\u00eb krijuan n\u00eb d\u00ebm t\u00eb asaj n\u00ebne t\u00eb mir\u00eb dhe humane, e cila, n\u00eb koh\u00eb paqeje konsideronte luft\u00eb pun\u00ebn dhe kujdesin p\u00ebr t\u00eb mbrojtur jet\u00ebn nga s\u00ebmundjet, duke i nxitur f\u00ebmij\u00ebt drejt veprimeve t\u00eb mira e t\u00eb vlefshme&#8230; N\u00eb k\u00ebt\u00eb rr\u00ebfim, Lame Fandi tundohet edhe nga profesioni i tij i farmacistit, sidomos kur p\u00ebrmend fjal\u00ebt e Uranis\u00eb, e cila u thot\u00eb t\u00eb vegj\u00eblve<strong><em>: <\/em><\/strong><em>\u201cEukaliptet po mbillen gjithandej, se ka vite q\u00eb qyteti yn\u00eb \u00ebsht\u00eb zaptuar nga malaria. P\u00ebrhap\u00ebset e saj, mushkonjat, gjejn\u00eb\u00a0 ngordhjen n\u00eb gjethet e tyre\u201d.<\/em><\/p>\n<p><em>\u00a0<\/em><\/p>\n<p><em>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Nuk mund t<\/em><em>\u00eb vonoj p\u00ebr t\u00eb th\u00ebn\u00eb q\u00eb te ky lib\u00ebr Lame Fandi <\/em><em>\u00a0i ka kushtuar nj\u00eb tregim emocionues Astrit Xhaferrit, shokut t<\/em><em>\u00eb tij, <\/em><em>lulishtarit-shkrimtar me talent t<\/em><em>\u00eb rrall\u00eb.<\/em><\/p>\n<p><em>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <\/em>Jeta e Astritit \u00ebsht\u00eb shum\u00eb m\u00eb tep\u00ebr se kaq. Drama e kaluar prej tij burgjeve t\u00eb diktatur\u00ebs p\u00ebr \u201dagjitacion e propagand\u00eb\u201d, t\u00eb gjith\u00ebve q\u00eb e d\u00ebgjojn\u00eb, shqiptar\u00eb dhe t\u00eb huaj , u duket e jasht\u00ebzakonshme. Kush do ta besonte se Astrit Xhaferi do ta p\u00ebsonte\u00a0 ngaq\u00eb ishte shprehur pa t\u00eb keq se \u201ctr\u00ebndafilat holandez\u00eb jan\u00eb m\u00eb t\u00eb bukur nga k\u00ebta tan\u00ebt\u201d? Tet\u00eb vjet burg p\u00ebr lulet,\u00a0 q\u00eb ai i donte si rrall\u00ebkush, i spiunuar dhe i akuzuar nga ata q\u00eb punonin me t\u00eb dhe p\u00ebr absurditete t\u00eb kota ..p\u00ebr tr\u00ebndafila.<\/p>\n<p>Fal\u00eb Lame Fandit, sot un\u00eb kam t\u00eb hapur mbi tavolin\u00eb tregimin-tr\u00ebndafil \u201cBi\u00e7ikleta\u201d, q\u00eb \u00ebsht\u00eb si \u201cqershia mbi tort\u00eb\u201d e librit. Autori e m\u00ebsoi ngjarjen e v\u00ebrtet\u00eb jo nga Astriti, i cili \u00ebsht\u00eb mish\u00ebrim modestie t\u00eb rrall\u00eb i njeriut me bot\u00eb t\u00eb madhe, tregimet e t\u00eb cilit un\u00eb i lexoj dhe i rilexoj me qejf t\u00eb madh. I v\u00ebmendshmi Lame, si\u00e7 ka shpirtin e tij, p\u00ebrzgjodhi nga bisedat dhe rr\u00ebfimet e shok\u00ebve p\u00ebr nj\u00ebri &#8211; tjetrin, ato q\u00eb zbulojn\u00eb shpirtin e t\u00eb mrekullueshmit Astrit Xhaferri. Dhe, ashtu si do t\u00eb p\u00ebrzgjidhte dikush tjet\u00ebr lulet m\u00eb t\u00eb bukura t\u00eb nj\u00eb kopshti p\u00ebr t\u2019i b\u00ebr\u00eb tuf\u00eb q\u00eb \u00a0t`ia dhuronte heroit, Lamja si shkrimtar nuk mund t\u00eb mos i kushtonte tregimin m\u00eb mbres\u00ebl\u00ebn\u00ebs t\u00eb librit.<\/p>\n<p><em>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <\/em>E sjell gjithnj\u00eb n\u00eb p\u00ebrfytyrim Astritin, t\u00eb cilin her\u00eb \u2013 her\u00eb edhe e takoj te sht\u00ebpia botuese \u201cEmal\u201d, ku ne botojm\u00eb t\u00eb dy. Para disa dit\u00ebsh ai m\u00eb mori n\u00eb telefon si shum\u00eb her\u00eb t\u00eb tjera.<\/p>\n<p>&#8211; Si je, &#8211; m\u00eb tha,- kujtova se kisha humbur numrin e celularit t\u00ebnd dhe do t\u00eb shkoja me vrap n\u00eb Skel\u00eb tek yt v\u00eblla q\u00eb ta merrja&#8230;<\/p>\n<p>&#8211; E kam numrin, me em\u00ebr dhe mbiem\u00ebr, madje pas mbiemrit kam sh\u00ebnuar \u201cnga Vlora\u201d, &#8211; i thash\u00eb me t\u00eb qeshur. &#8211; E si t\u00eb t\u00eb harroj un\u00eb ty! Jo vet\u00ebm se Lame Fandi ka shkruar me aq shum\u00eb dashuri p\u00ebr sakrific\u00ebn t\u00ebnde sublime p\u00ebr lulet, por edhe se un\u00eb besoj q\u00eb po t\u00eb jetoje n\u00eb koh\u00ebn e botanistit t\u00eb madh bot\u00ebror, suedezit Karl Linneu, ai do t\u00eb th\u00ebrriste te kopshti i tij botanik n\u00eb Universitetin e Uppsal\u00ebs\u00a0 dhe s`do t\u00eb t\u00eb l\u00ebshonte kurr\u00eb! \u201cMiq p\u00ebr kok\u00eb\u201d, do t\u00eb ishit sepse edhe ti Astrit i do bim\u00ebt dhe lulet me gjith\u00eb fuqin\u00eb e zemr\u00ebs dhe t\u00eb shpirtit, ashtu si\u00e7 i donte dikur Linneu i madh. Te zemra dhe te shpirti yt, gjithkush gjen vet\u00ebm dashuri dhe lule&#8230;<\/p>\n<p><em>\u00a0<\/em><\/p>\n<p><em>Sh\u00ebrues t\u00eb trupit dhe t\u00eb shpirtit njer\u00ebzor<\/em><\/p>\n<p>Jan\u00eb t\u00eb shumt\u00eb shkrimtar\u00ebt q\u00eb profesion t\u00eb par\u00eb kan\u00eb pasur mjek\u00ebsin\u00eb. Profesioni i tyre nuk i ka penguar ata q\u00eb t\u00eb shkruajn\u00eb let\u00ebrsi t\u00eb shk\u00eblqyer, si\u00e7 \u00ebsht\u00eb rasti i Anton \u00c7ehovit, dramaturgut dhe tregimtarit t\u00eb madh rus, i cili duke qen\u00eb me profesion mjek, shprehej se \u201cMjek\u00ebsia \u00ebsht\u00eb gruaja ime e ligjshme&#8221;, kurse &#8220;Let\u00ebrsia \u00ebsht\u00eb e dashura ime\u201d. Lexuesve besoj se u kan\u00eb dh\u00ebn\u00eb m\u00ebsime t\u00eb \u00e7muara p\u00ebr jet\u00ebn, edhe leximi i librit t\u00eb Hugo Glaser \u201cVet\u00ebmohim n\u00eb mjek\u00ebsi\u201d, ku tregohet p\u00ebr shum\u00eb mjek\u00eb heronj, q\u00eb kryenin deri dhe eksperimente mbi trupat e tyre p\u00ebr t\u00eb zbuluar mjekimet kund\u00ebr s\u00ebmundjeve, dikur t\u00eb pash\u00ebrueshme dhe q\u00eb b\u00ebnin k\u00ebrdin\u00eb. M\u00ebsime t\u00eb vyera ka marr\u00eb gjithkush q\u00eb ka lexuar librin e Ted Allan-it, \u201cMjeku i tre kontinenteve\u201d, romanin \u201c\u00c7itadela\u201d t\u00eb shkrimtarit anglez Ar\u00e7ibald Kronin, romanin \u201dEt\u00ebr dhe bij\u201d t\u00eb Ivan Turgenievit, etj. Mjek i shquar ka qen\u00eb edhe Avicena (Ibn Sina), i cili konsiderohet \u201cbabai i mjek\u00ebsis\u00eb moderne\u201d, por q\u00eb mbetet nj\u00eb em\u00ebr i madh\u00ebrish\u00ebm me proverbat\u00a0 dhe th\u00ebniet e tij filozofike. Ai thoshte: \u201dNj\u00eb mjek injorant, \u00ebsht\u00eb ndihm\u00ebs i vdekjes!\u201d Mjek ka qen\u00eb edhe Zhul Verni, romancieri fantastik m\u00eb i shquar i t\u00eb gjitha koh\u00ebrave. Madje, edhe O. Henri, i cili ka shkruar rreth1400 tregime t\u00eb shkurtra, q\u00eb t\u00eb befasojn\u00eb me fundin e papritur, ka punuar disa koh\u00eb si farmacist. N\u00eb krijimtarin\u00eb e tij, ka plot tregime me tema nga mjek\u00ebsia, q\u00eb t\u00eb mbeten n\u00eb mendje dhe t\u00eb japin m\u00ebsime t\u00eb vyera p\u00ebr jet\u00ebn. Por, jo pak kemi m\u00ebsuar edhe nga shkrimtar\u00eb shqiptar\u00eb, si: Dhimit\u00ebr Xhuvani (i cili kishte mbaruar edhe shkoll\u00eb mjek\u00ebsore) apo \u00a0nga mjek\u00ebt shkrimtar\u00eb dhe gazetar\u00eb Flamur Topi, Zisa Cikuli e t\u00eb tjer\u00eb, q\u00eb kan\u00eb shkruar vepra me vlera, sa letrare, aq dhe kulturore dhe edukative. E nj\u00ebjta gj\u00eb mund t\u00eb thuhet dhe p\u00ebr farmacistin e mikun e qindra njer\u00ebzve Lame Fandi. N\u00eb vazhdim t\u00eb k\u00ebsaj ideje, si p\u00ebr t\u00eb treguar ndjeshm\u00ebrin\u00eb dhe dashurin\u00eb p\u00ebr librat si dhe vler\u00ebsimin q\u00eb i b\u00ebnte pasuris\u00eb s\u00eb tyre t\u00eb \u00e7muar, ai ka shkruar \u00a0tregimin e magjish\u00ebm \u201cDo t\u00eb doja t\u00eb lija nj\u00eb kujtim t\u00eb bukur, Gjergj&#8230;\u201d, ku personazhi kryesor i tregimit \u201cgjykon\u201d ashp\u00ebr veten p\u00ebr nj\u00eb premtim t\u00eb pa mbajtur dhe q\u00eb ka t\u00eb b\u00ebj\u00eb \u00a0me&#8230;librat&#8230;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><em>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 \u00a0\u00a0\u00a0Si u b\u00ebra mik me Lame Fandin?<\/em><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>S\u2019jam shum\u00eb i sigurt q\u00eb kjo pjes\u00eb do t`i vlej\u00eb lexuesit, por desha q\u00eb ta p\u00ebrcjell \u201cpa humbje\u201d sinqeritetin, mir\u00ebsin\u00eb dhe dashurin\u00eb e p\u00ebrftuar nga ky lib\u00ebr. Si shum\u00eb lexues, kam pasur dhe un\u00eb \u00a0fatin t\u2019i njoh nga af\u00ebr disa nga emrat e m\u00ebsuesve, q\u00eb Lamja i p\u00ebrmend apo u kushton tregime t\u00eb ve\u00e7anta n\u00eb k\u00ebt\u00eb v\u00ebllim, si: H. Me\u00e7aj, A. Babe, M. Shuka, K. Suli, M. Duni, P. Xhiku, A. Me\u00e7aj (m\u00ebsuesi im kujdestar n\u00eb klas\u00ebn e par\u00eb t\u00eb gjimnazit), po dhe tregimtarin brilant t\u00eb luleve A. Xhaferri q\u00eb, ashtu si A. Me\u00e7ajn nuk e lan\u00eb t\u00eb ushtrojn\u00eb profesionin e tyre fisnik t\u00eb m\u00ebsuesit&#8230;.. Disa nga m\u00eb t\u00eb vjetrit \u00a0i kam njohur dhe vet, po m\u00eb shum\u00eb p\u00ebr ta m\u00eb kan\u00eb folur \u00a0me admirim v\u00ebllez\u00ebrit e mi m\u00eb t\u00eb m\u00ebdhenj: Arqilea, q\u00eb ishte p\u00ebrgjegj\u00ebs n\u00eb rrobaqep\u00ebsin\u00eb e Vlor\u00ebs, ku punonte Kristaq Suli \u00a0kur e hoq\u00ebn padrejt\u00ebsisht nga arsimi, teksa e gjith\u00eb Vlora thoshte p\u00ebr t\u00eb se \u201c\u00ebsht\u00eb shum\u00eb i ditur, ka kultur\u00eb enciklopedike, njeh disa gjuh\u00eb t\u00eb huaja, \u00ebsht\u00eb p\u00ebrkthyes e autor tekstesh m\u00ebsimore etj.\u201d, kurse p\u00ebr Milto Shuk\u00ebn m\u00eb fliste v\u00ebllai tjet\u00ebr, Llambi, inxhinier mekanik i njohur aso kohe nga thuajse t\u00eb gjith\u00eb montator\u00ebt e Republik\u00ebs, pasi ai kishte punuar n\u00eb montimin e t\u00eb gjitha veprave m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha industriale. Ai thoshte: \u201cMilto Shuka \u00ebsht\u00eb nga njer\u00ebzit me shum\u00eb kultur\u00eb n\u00eb Vlor\u00eb, madje me kultur\u00eb t\u00eb gjithanshme, jo vet\u00ebm p\u00ebr let\u00ebrsin\u00eb dhe librat, por edhe p\u00ebr muzik\u00ebn operistike, shkenc\u00ebn, teatrin, piktur\u00ebn&#8230;\u201d Opinionin e tim v\u00ebllai, Llambit, un\u00eb e vler\u00ebsoja shum\u00eb sepse ai, krahas pasionit p\u00ebr inxhinierin\u00eb, q\u00eb e kishte profesion, kishte dhe pasione t\u00eb ve\u00e7anta p\u00ebr muzik\u00ebn klasike operistike. Ai k\u00ebndonte pjes\u00eb t\u00eb zgjedhura nga thuajse t\u00eb gjitha operat e Verdit, Belinit, Pu\u00e7init, Rosinit, Donicetit, por dhe pjes\u00eb nga Bethoveni dhe Moxarti. Kudo ku shkonte me sh\u00ebrbim, sapo merrte dhom\u00ebn n\u00eb hotel ai do t\u00eb vendoste mbi kok\u00ebn e krevatit nj\u00eb fotografi \u00a0t\u00eb Bethovenit, nd\u00ebrsa, kur ishte n\u00eb Tiran\u00eb, mbante p\u00ebrher\u00eb me vete programin e shfaqjeve\u00a0 t\u00eb operave&#8230; \u00cbndrra \u00a0e tij ishte t\u00eb shkonte qoft\u00eb edhe nj\u00eb her\u00eb t\u00eb vetme n\u00eb \u00a0Milano te \u201cLa Skala\u201d atje \u00a0ku Xhuzepe Verdi kishte v\u00ebn\u00eb n\u00eb sken\u00eb shumic\u00ebn e operave t\u00eb tij&#8230;Por im v\u00eblla kishte edhe shum\u00eb humor, ai e kishte lexuar Shvejkun me dhjet\u00ebra her\u00eb dhe mbante mend deri n\u00eb detaje dialog\u00ebt \u00a0e\u00a0 atij personazhi bot\u00ebror. Si rrjedhoj\u00eb , \u00ebndrra e tij ishte q\u00eb t\u00eb shkonte n\u00eb \u00c7eki, t\u00eb b\u00ebnte nj\u00eb vizit\u00eb dhe t\u00eb pinte nj\u00eb birr\u00eb te pijetorja \u201cTe Gota\u201d, atje ku pinte birr\u00eb dhe Shvejku. Dhe, si\u00e7 thot\u00eb fjala e popullit \u201cKush k\u00ebrkon gjen!\u201d. Dhe lexuesi i pasionuar, Llambi Kona ia arriti t\u00eb shkonte edhe n\u00eb \u201cLa Skala\u201d \u00a0t\u00eb Milanos, edhe te pijetorja \u201cTe Gota\u201d n\u00eb \u00c7eki&#8230;<\/p>\n<p>P\u00ebrpos k\u00ebtyre, q\u00eb t\u00eb dy v\u00ebllez\u00ebrit e mi, kur p\u00ebrmendnin emrin e Lame Fandit, flisnin p\u00ebr t\u00eb me aq shum\u00eb pasion, saq\u00eb m\u00eb befasonin. Ata m\u00eb thoshin se Lamja, jo vet\u00ebm q\u00eb \u00ebsht\u00eb farmacist i zoti dhe i dashur nga gjith\u00eb vlonjat\u00ebt, po dhe idhull i nx\u00ebn\u00ebsve t\u00eb \u201cmjek\u00ebsores\u201d, t\u00eb ardhur nga gjith\u00eb Shqip\u00ebria. Ai ka \u00a0gjithashtu\u00a0 \u201cMir\u00ebnjohjen p\u00ebr themelimin dhe konsolidimin e Urdhrit t\u00eb Farmacist\u00ebve t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb\u201d, ka shkruar dhe botuar librin: \u201cSi t\u00eb p\u00ebrdoren barnat n\u00eb sht\u00ebpi\u201d, i pari i k\u00ebtij lloji n\u00eb vendin ton\u00eb, si dhe ka qen\u00eb kryeredaktor i revist\u00ebs \u201cFarmacisti\u201d, por ai q\u00eb n\u00eb mosh\u00eb t\u00eb re \u00ebsht\u00eb shquar ka shkruar tregime dhe drama t\u00eb v\u00ebna me sukses n\u00eb teatrot m\u00eb t\u00eb mira t\u00eb vendit , teksa artikujt e tij n\u00eb gazet\u00ebn \u201cDrita\u201d dhe\u00a0 revist\u00ebn \u201cN\u00ebntori\u201d kan\u00eb qen\u00eb tep\u00ebr t\u00eb vler\u00ebsuara.<\/p>\n<p>Shkurt, &#8211; m\u00eb thoshin v\u00ebllez\u00ebrit e mi t\u00eb mir\u00eb, &#8211; Lame Fandi \u00ebsht\u00eb nga njer\u00ebzit m\u00eb t\u00eb kulturuar t\u00eb Vlor\u00ebs, njeri i edukuar, modest dhe me bot\u00eb t\u00eb madhe humane. T\u00eb dy ata\u00a0 dukeshin si t\u00eb ishin n\u00eb gar\u00eb se kush t\u00eb fliste sa m\u00eb mir\u00eb p\u00ebr Lame Fandin. I nisur dhe nga rekomandimi i v\u00ebllez\u00ebrve t\u00eb mi, e ftova vite m\u00eb par\u00eb Lamen \u00a0p\u00ebr nj\u00eb kafe tek \u201cTurizm\u201di i Skel\u00ebs dhe aq u desh. Njohja na shnd\u00ebrroi shpejt n\u00eb miq, ku momentet m\u00eb t\u00eb bukura mes nesh ishin diskutimet p\u00ebr let\u00ebrsin\u00eb dhe artin, t\u00eb cilat vazhdojn\u00eb edhe sot e, sigurisht, do t\u00eb vazhdojn\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb miq\u00ebsi t\u00eb p\u00ebrhershme&#8230;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><em>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Disa vler\u00ebsime t\u00eb tjera p\u00ebr tregimet e Lame Fandit<\/em><\/p>\n<p>N\u00eb ballin\u00eb t\u00eb librit, dramaturgu i njohur Bashkim Kozeli, i referohet shkrimtarit tjet\u00ebr vlonjat Faruk Myrtaj, i cili, pasi ka lexuar tregimin \u201cAkuareli&#8230;\u201d e ka shprehur bukur k\u00ebnaq\u00ebsin\u00eb p\u00ebr nj\u00eb nga tregimet me t\u00eb ve\u00e7anta t\u00eb tij, thjesht e vet\u00ebm me nj\u00eb fjal\u00eb<em>:\u00a0 \u201dAkuarel\u201d. &#8211; Un\u00eb, &#8211; vijon Kozeli, &#8211; po shtoj se jo vet\u00ebm nj\u00eb tregim, por i gjith\u00eb libri, me kthjellt\u00ebsin\u00eb dhe brisht\u00ebsin\u00eb e tij \u00ebsht\u00eb i t\u00ebri i akuarelt\u00eb\u201d.<\/em> Sakt\u00eb dhe past\u00ebr, apo jo! V\u00ebrtet, Lame Fandi di ta shpreh\u00eb me nj\u00eb vizion origjinal stilin dhe bukurin\u00eb e rr\u00ebfimeve t\u00eb tij. N\u00eb ballin\u00eb t\u00eb librit, \u00a0edhe un\u00eb kam nj\u00eb sh\u00ebnim q\u00eb, teksa e lexoj dhe e rilexoj si ta p\u00ebrpij v\u00ebllimin, shoh me k\u00ebnaq\u00ebsi sh\u00ebnimin q\u00eb kam shprehur sapo kam lexuar librin p\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb:\u00a0 <em>\u201dT\u00eb gjith\u00eb ne, q\u00eb e lexuam p\u00ebr recensim k\u00ebt\u00eb lib\u00ebr, ishim pothuaj t\u00eb t\u00eb nj\u00ebjtit mendim: libri mbart me past\u00ebrti e dashuri p\u00ebrvoj\u00ebn e \u00e7muar t\u00eb mjesht<\/em><em>\u00ebr<\/em><em>ve t\u00eb m\u00ebdhenj t\u00eb tregimit, sidomos t\u00eb \u00c7ehovit e O` Henrit\u201d. <\/em>Madje do t\u00eb shtoja edhe se Lame Fandi ka nj\u00eb origjinalitet tep\u00ebr t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb, q\u00eb \u201cvulos\u201d stilin dhe mjesht\u00ebrin\u00eb e tij t\u00eb rr\u00ebfimit: n\u00eb \u00e7do faqe t\u00eb k\u00ebtij libri, lexuesi p\u00ebrjeton k\u00ebnaq\u00ebsisht freskin\u00eb, ritmin, ngjyrimet, fuqin\u00eb p\u00ebrshkruese dhe befasin\u00eb, q\u00eb mbajn\u00eb emrin e Lame Fandit. Kjo ka r\u00ebnd\u00ebsi t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb tek nj\u00eb tregimtar, sepse lexuesi ka nevoj\u00eb gjithnj\u00eb p\u00ebr z\u00ebra ndryshe, z\u00ebra befasues, z\u00ebra origjinal\u00eb&#8230;\u00a0 Nisur dhe nga k\u00ebto vler\u00ebsime, d\u00ebshiroj t\u00eb p\u00ebrforcoj edhe nj\u00eb her\u00eb mendimin q\u00eb shfaq p\u00ebr k\u00ebt\u00eb lib\u00ebr artisti i sken\u00ebs dhe i teatrit shqiptar, poeti Timo Flloko, kur shkruan: <em>\u201cKy lib\u00ebr do t\u00eb jet\u00eb padyshim nj\u00eb sukses, madje do t\u00eb krijoj\u00eb befasi te lexuesit.\u201d <\/em>E n\u00eb vazhdim t\u00eb konsideratave, prof. Mina Naqo, shkruan p\u00ebr \u201cAkuarelin\u201d:<em> \u201dLexojeni k\u00ebt\u00eb mrekulli me lejlek\u00ebt. Jam p\u00ebrlotur kur u gjenda mes saj, po shpejt u ndjeva i zhytur n\u00eb nj\u00eb drit\u00eb leht\u00ebsuese e optimizmi t\u00eb paprovuar\u201d. <\/em>Prof. Vasillaq Kedhi, gjithashtu shkruan<em>: \u201dPena e Lame Fandit t\u00eb sjell me eleganc\u00eb te mendimi se bukuria dhe fisnik\u00ebria njer\u00ebzore lind, rritet dhe shfaqet atje ku nd\u00ebrgjegjja nd\u00ebrvepron\u00a0 me d\u00eblir\u00ebsin\u00eb e njeriut.\u201d I urti dhe i kulturuari <\/em>Shp\u00ebtim Mezini shkruan: <em>\u201dKrijimet e Lame Fandit jan\u00eb modele t\u00eb shijes s\u00eb holl\u00eb dhe p\u00ebrkujdesjes p\u00ebr t\u00eb mir\u00ebn q\u00eb mban brenda saj bukurin\u00eb dhe men\u00e7urin\u00eb.\u201d Kurse artisti i fotografis<\/em><em>\u00eb<\/em><em> Vasil Qesari, ka sjell<\/em><em>\u00eb si ngulitje n\u00eb letr\u00ebn fotografike k\u00ebt\u00eb portretizim t\u00eb rrall\u00eb:<\/em><\/p>\n<p><em>\u00a0\u201dElegant n\u00eb shkrim, simfonik n\u00eb ndjenja, artist n\u00eb k\u00ebndv\u00ebshtrim,\u00a0 plot bukuri n\u00eb shprehje e i thell\u00eb n\u00eb mendime. Ky \u00ebsht\u00eb Lame Fandi n\u00eb tregimet e\u00a0 tij.\u201d<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Viron KONA \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0LART\u00cbSIMI I BUKURIS\u00cb SHPIRT\u00cbRORE n\u00eb librin me tregime \u201cPranver\u00eb brenda vjesht\u00ebs\u201d t\u00eb Harallamb Fandit Sapo e merr n\u00eb duar k\u00ebt\u00eb lib\u00ebr, n\u00eb qend\u00ebr t\u00eb ballin\u00ebs syri t\u00eb bie mbi nj\u00eb vajze t\u00ebrheq\u00ebse me bukuri t\u00eb magjishme, e cila po vendos me duar nj\u00eb lule n\u00eb flok\u00ebt e saj t\u00eb kafejt\u00eb, teksa ndodhet [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-1929","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/migjeni.se\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1929","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/migjeni.se\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/migjeni.se\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/migjeni.se\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/migjeni.se\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1929"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/migjeni.se\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1929\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/migjeni.se\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1929"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/migjeni.se\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1929"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/migjeni.se\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1929"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}